Update fase 1: analyse
Bij 84% van de gecontroleerde scholen werd een slechte binnenluchtkwaliteit geconstateerd.
Het Clean Air for Schools-project, dat in 2020 door Airscan in samenwerking met Belfius werd gelanceerd, mat gedurende meerdere maanden de concentraties CO₂, fijnstof (PM2.5) en VOC’s in klaslokalen. De resultaten laten zien dat veel kinderen nog steeds les krijgen in een omgeving met lucht die niet voldoet aan de basisrichtlijnen voor een goede gezondheid.
Het project in het kort
Fase 1 werd als een meerjarig programma uitgevoerd op Belgische scholen, met monitoringcampagnes die waren ontworpen om representatieve omstandigheden in de klas vast te leggen. Scholen ontvingen gestructureerde diagnoses en praktische aanbevelingen, ondersteund door continue feedback gedurende de campagne.
72
scholen uitgerust en gecontroleerd
6
maandenlange metingen per school
5,670
Kinderen profiteerden van de monitoring en de verbeteringen
Wat we hebben gemeten en hoe
Fase 1 richtte zich op drie veelvoorkomende binnenluchtverontreinigende stoffen die de gezondheid en het leervermogen beïnvloeden: koolstofdioxide (CO₂), fijnstof (PM2.5) en vluchtige organische stoffen (VOC’s). In meerdere klaslokalen per school werden sensoren geïnstalleerd, waarna een eerste diagnose werd gesteld en na de verbeteringsperiode een eindcontrole plaatsvond.
- Binnensensoren geïnstalleerd in alle klaslokalen
- Eerste diagnose, gevolgd door een vervolgonderzoek na 6 maanden.
Belangrijkste bevindingen
De binnenluchtkwaliteit is vaak slecht in scholen
Fase 1 richtte zich op drie veelvoorkomende binnenluchtverontreinigende stoffen die de gezondheid en het leervermogen beïnvloeden: koolstofdioxide (CO₂), fijnstof (PM2.5) en vluchtige organische stoffen (VOC’s). In meerdere klaslokalen per school werden sensoren geïnstalleerd, waarna een eerste diagnose werd gesteld en na de verbeteringsperiode een eindcontrole plaatsvond.
- In 84% van de scholen was de binnenluchtkwaliteit slecht in vergelijking met de referentie-aanbevelingen.
- Fijnstof (PM2.5) bleek de grootste zorg te zijn.
Betrokkenheid en realtime ondersteuning
Fase 1 bestond niet alleen uit het verzamelen van gegevens. Leraren en leerlingen werden geïnformeerd over het probleem en scholen ontvingen participatieve begeleiding over acties die ze direct konden ondernemen. Wanneer er pieken in de vervuiling optraden, werden leraren op de hoogte gebracht om in realtime te reageren.
- Er zijn 13.737 waarschuwingen naar leraren gestuurd om te wijzen op pieken in de luchtvervuiling.
- Praktische tips over ventilatiegewoonten, ruimtegebruik en dagelijkse routines.
Wat werkte
Ventilatie, plus gerichte luchtzuivering
Ventilatie blijft de belangrijkste structurele maatregel, maar is niet altijd voldoende, vooral niet in oudere gebouwen, drukke klaslokalen of waar buitenlucht deeltjes naar binnen brengt. In fase 1 werd daarom ook luchtzuivering getest in specifieke gevallen, met overtuigende resultaten, met name voor de reductie van fijnstof.
- Ventilatie verbetert de resultaten, maar heeft zijn beperkingen in de praktijk van schoolgebouwen.
- Luchtreinigers kunnen een effectieve en budgetvriendelijke optie zijn wanneer dat nodig is.
Wat volgt?
Grootschalige verbetering
Fase 1 leverde een duidelijke basislijn op, toonde aan welke acties de omstandigheden in de praktijk verbeteren en bevestigde dat er oplossingen bestaan. De volgende stap is de overgang van diagnose en pilotprojecten naar implementatie.